Fdzfgy

Hestemåleri i Lascaux. Lascaux er eit gods ved Montignac i Dordogne i Frankrike der fire gutar i 1940 fann ei hole med holemåleri som er 15 000–17 000 år gamle. Lascaux er ein kalksteinsås frå den yngre krittida og hola skil seg ut frå andre grotter i området ved at ho er djup og «tørr». Takka vere eit lag med leire har ikkje vatn klart å trenge inn gjennom den porøse bergarten. Dette har verna veggmåleria i tida fram til dei blei oppdaga. Innhaldsliste 1 Oppdaginga 2 Tolking av holemåleria 3 Vitjing av hola 4 Bakgrunnsstoff Oppdaginga | 12. september 1940 var Marcel Ravidat, Jacques Marsal, Georges Agnel og Simon Coencas på tur i skogen ved Lascaux då hunden deira, Robot, oppdaga noko rart ved rota av eit nedfalle eiketre. Gutane skjøna at det var ei hole og med ei lampe kunne dei utforske dei første måleria. Seinare blei ein lærar kopla inn og han tok kontakt med Abbed Hénri Breuil som var den leiande forskaren innan forhistorie i Frankrike. H...

Neandertalarar Neandertalar-skjelett. Systematikk Rike: Animalia Rekkje: Chordata Klasse: Mammalia Orden: Primates Familie: Hominidae Slekt: Homo Vitskapleg namn Homo neanderthalensis King, 1864 Utbreiing av neandertalarane. Neandertalarar viser til ei gruppe menneskeapar i slekta Homo som levde i Europa og Vest-Asia frå rundt 200 000 år sidan, fram til dei forsvann frå Asia for rundt 50 000 og frå Europa for rundt 30 000 år sidan. I kroppsbygnad likna neandertalarar ganske mykje på moderne menneske, men skilde seg særleg frå dei i utforminga av kraniet. Modellar tyder på at dei hadde ein hjerne som var like stor eller større enn den til moderne menneske. Etter dei funna som er gjort var menn rundt 165–168 cm og kvinner rundt 152–156 cm, omtrent same høgd som moderne menneske i samtida si. Dei var truleg sterkare enn moderne menneske, særleg i armar og hender, og tettbygde, noko som truleg gjorde dei betre ti...

Den siste istida på sitt mest omfattande. Basert på «Ice age terrestrial carbon changes revisited» av Thomas J. Crowley (Global Biogeochemical Cycles, Vol. 9, 1995, s. 377-389 Den siste istida på jorda var ein periode på hundre tusen år for om lag 110 000 til 10 000 år sidan, i den geologiske perioden som vert kalla pleistocen. [1] I denne perioden flytta isen seg att og fram fleire gonger. Siste glasiale maksimum, den største utstrekkinga til isbreane før dei trekte seg attende, var for om lag 18 000 år sidan. Innhaldsliste 1 Opphav og definisjon 2 Oversyn 3 Sjå òg 4 Kjelder 5 Bakgrunnsstoff Opphav og definisjon | Ei istid er i glasiologien ein lengre periode med låge temperaturar der iskalottar dekkjer store delar av jorda, som i Antarktis i dag. I ei istid har ein kaldare fasar, glasialtider, der isen brer om seg, i tillegg til mellomistider (interglasial tid) som er varmare periodar. Fagleg sett er ikkje den siste istida over enno. Den si...

Kalsitt Kalsittrombe som syner dobbeltbryting Generelt Kategori Karbonatmineral Kjemisk formel CaCO 3 Strunz-klassifisering 05.AB.05 Krystallsymmetri Trigonal 3 2/m Einingscelle a = 4.9896(2) Å, c = 17.0610(11) Å; Z=6 Identifikasjon Farge fargelaus eller kvit, òg grå, gul, grøn, Krystallform Krystallinsk, korna, stalkittisk, konkresjonar, massiv, romboedrisk. Krystallsystem Trigonal heksagonal ulikesida ( 3 2/m), Romgruppe (R 3 2/c) Tvilling Vanleg av firetvilling-lova Kløyv perfekt på [10 1 1] tre retningar med vinkel 74° 55' [4] Brot Muslig Fastleik Sprø Mohs hardleiksskala 3 (definerande mineral) Glans glasaktig til perleaktig på kløyvflater Strekfarge Kvit Transparens Gjennomsiktig til gjennomskineleg Spesifikk vekt 2.71 Optiske eigenskapar Optiske eigenskapar Einaksa (-) Brytingsindeks n ω = 1.640 – 1.660 n ε = 1.486 Dobbeltbryting δ = 0.154 – 0.174 Oppløyselegheit Oppløyseleg i...

Radiokarbondatering , karbondatering eller C-14 metoden ( «karbon-fjorten» -metoden) er ein metode for datering av organisk materiale. Metoden er basert på at alle levande organismar inneheld ein liten konsentrasjon med den radioaktive karbonisotopen 14 C. Så lenge organismen er i live, er mengda av radioaktiv 14 C frå næringsinntak konstant. Når organismen døyr, tek han ikkje lenger opp radioaktivitet, og mengda 14 C i organismen går langsamt ned. Karbonisotopen med atomvekt 14, har ei kjend halveringstid på 5 730 år, som tyder at etter denne tida er berre helvta av mengda 14 C tilbake. Ved å isolere karbonet i prøven og måle mengda radioaktivitet i høve til ferskt organisk materiale kan ein dermed rekne ut kva tid organismen levde. Fordi halveringstida er 5730 år, blir 14 C-konsentrasjonen etter kring 50 000 år så liten at han er vanskeleg å måle. Kalibrering | For å kunne finne alderen på organisk materiale i kalenderår ved hjelp av radiokarbondatering, må ein take omsyn...

For elva med det same namnet, sjå Elva Oker. Oker HTML-farge #CC7722 sRGB B   (r, g, b) (204, 119, 34) CMYK H   (c, m, y, k) (0, 42, 83, 20) HSV       (h, s, v) (30°, 83%, 80%) B : Normalisert til [0–255] (byte) H : Normalisert til [0–100] (hundre) Oker er eit samleomgrep for ein del jordaktige mineral eller mineralblandingar med gul, brun eller raud farge. Han er eit leireslag som inneheld jernoksyd som pregar fargen. Leira kan tørkast og finmalast, og er då eit brukbart fargepigment. Han kan òg brennast før knusinga, og blir då ofte mørkare og meir raudgyllen. Oker har blitt brukt som fargestoff frå førhistorisk tid. Okeruttak ved Rustrel Limonitt er hovudbestanddelen i all okerpigment. Den same leira vert brukt til tegl, som er stoffet dei brungule mursteinane (teglstein) er laga av. Ved å knusa teglstein og blanda inn målarolje, kan dagens kunstnarar etterlikna dei store meisterane sine førebuingar til dagens måling. Jerninnhaldet kan va...

Ein heller ved Harbakk i Åfjord. Heller er nemninga på eit naturleg innhola parti i ein bergvegg, slik at berget dannar eit overheng som folk og fe kan søkje livd under mot regn og snø. Hellerar er kjenneteikna av å vere grunne og med stor opning, slik at dagsljoset normalt går heilt inn til botnveggen, og skil seg på den måten frå dei naturformasjonane som vert kalla holer og grotter. Ein heller i Plateau du Thaurac i Hérault i Frankrike. Vistehola i Randaberg kommune er meir å rekne som ein heller enn ei hole; her er det er funne spor og restar etter steinalderbusetnad Foto: Jarle Vines Hellerar kan ha oppstått som fylgje av såkalla karstprosessar, det vil seie som resultat av at naturlege kjemiske prosessar har løyst opp berget. Men det mest vanlege er at bårer frå havet har grove ut helleren i ei tid då havet stod høgare, eller at grunnvatn har trengt gjennom svake soner i berget og frose til is som har sprengt ut stein. Hellerar kan òg ha danna seg under stor...